Εκπομπές ρύπων: Εσοδα 250 εκατ. για το Δημόσιο από δημοπρασίες

ekpompes_rupon

Περισσότερα από 250 εκατ. ευρώ έχει εξασφαλίσει το Ελληνικό Δημόσιο τα τελευταία δυόμισι χρόνια από δημοπρασίες δικαιωμάτων εκπομπής ρύπων μέσω του κοινοτικού συστήματος εμπορίας δικαιωμάτων(EU ETS), εκ των οποίων τα 77 εκατ. ευρώ αφορούν μόνο στο α' εξάμηνο του 2013.

Το εν λόγω σύστημα είναι ο ακρογωνιαίος λίθος της πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ενωσης για την καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής και βασικό εργαλείο για τη μείωση των βιομηχανικών εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου με οικονομικά αποδοτικό τρόπο.

Το EU-ETS εξελίσσεται σε τρεις φάσεις και τώρα διανύουμε την τρίτη φάση του 2013-2020 που καθιέρωσε τη δημοπράτηση ως την κύρια μέθοδο για την κατανομή των δικαιωμάτων εκπομπής σε όλους τους υπόχρεους φορείς. Κατά τη δεύτερη φάση του EU-ETS, o όμιλος EXAE σε συνεργασία με το υπουργείο Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής (ΥΠΕΚΑ) υποστήριξε, μέσω των τεχνολογικών υποδομών και του ανθρωπίνου δυναμικού του, την πρωτογενή διάθεση των αδιάθετων δικαιωμάτων εκπομπής (EUAs), που είχαν εκχωρηθεί στο ελληνικό κράτος.

Στη συνέχεια η ΕΧΑΕ κατάφερε να αναλάβει για λογαριασμού του Ελληνικού Δημοσίου το ρόλο του εκπλειστηριαστή (auctioneer) στην τρίτη φάση 2013-2020 του EU- ETS στη Μεταβατική Κοινή Ευρωπαϊκή Πλατφόρμα Πλειστηριασμών.

Στη διάρκεια του 2011 διενεργήθηκαν 11 δημοπρασίες, δημοπρατήθηκαν συνολικά 10 εκατ. δικαιώματα και τα έσοδα για το Ελληνικό Δημόσιο ανήλθαν σε 111,4 εκατ. ευρώ.

Πέρυσι διενεργήθηκαν 15 δημοπρασίες, στη διάρκεια των οποίων δημοπρατήθηκαν συνολικά 8,75 εκατ. δικαιώματα που εξασφάλισαν 62,6 εκατ. ευρώ στο Ελληνικό Δημόσιο.

Επίσης, στη διάρκεια του 2012 πραγματοποιήθηκαν 5 early auctions (πρώιμοι πλειστηριασμοί), όπου δημοπρατήθηκαν 2.136.000 δικαιώματα, που απέφεραν στο κράτος 15 εκατ. ευρώ.

Η συγκεκριμένη δραστηριότητα συνέβαλε μεταξύ άλλων στο να αναδειχθεί μία πρωτοποριακή για τα ελληνικά δεδομένα επιχειρηματική δράση καταρχήν σε ελληνικές επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται ως μέλη του Χρηματιστηρίου Αθηνών (Χ.Α.), αλλά και σε άλλους διαμεσολαβητές, ενώ έβαλε την Ελλάδα ως αγορά στον ευρωπαϊκό χάρτη της αγοράς του άνθρακα.

Τα παραπάνω αποτυπώνονται με τη συμμετοχή στις δημοπρασίες που πραγματοποιήθηκαν στο Χ.Α., κατά μέσο όρο 7 εταιρειών μελών του (εγχώριων και εξ αποστάσεως), εκπροσωπώντας πελάτες - νομικά πρόσωπα τόσο του χρηματοοικονομικού κλάδου (Financials) όσο και του παραγωγικού (Utilities).

Στη διάρκεια του 2013 έχουν ήδη πραγματοποιηθεί 72 δημοπρασίες στη διάρκεια των οποίων δημοπρατήθηκαν για την Ελλάδα 18.321.000 δικαιώματα, με έσοδα της τάξεως των 77 εκατ. ευρώ για το Ελληνικό Δημόσιο.

Μείωση τιμών

Αποτελεί πάντως κοινή διαπίστωση ότι το EU-ETS με τη λήξη της δεύτερης φάσης (2008-2012) και την έναρξη της τρίτης δοκιμάζει τις αντοχές του.

Η ευρωπαϊκή αγορά ρύπων έχει κατακλυστεί από υπερπληθώρα δικαιωμάτων εκπομπών, που -σε συνδυασμό με την οικονομική κρίση- οδήγησαν σε σημαντική μείωση της τιμής τους, με συνέπεια την εξάλειψη κάθε κινήτρου για λήψη μέτρων μείωσης των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου, οδηγώντας σε αποδυνάμωση το EU-ETS.

Στους στόχους για τη βιωσιμότητα και το μέλλον του EU-ETS, όπως συζητηθήκαν εκτενώς και στο συνέδριο «European Emissions Markets 2013», που διοργάνωσε ο διεθνής ειδησεογραφικός οργανισμός ARGUS, εξειδικευμένος σε αγορές ενέργειας και εμπορευμάτων, με τη συμμετοχή στελεχών της ΕΧΑΕ, περιλαμβάνονται μεταξύ άλλων:

* Η ανάγκη ανάληψης πολιτικής δράσης για την ενίσχυση του EU-ETS, δεδομένου ότι οι πολύ χαμηλές τιμές των δικαιωμάτων λειτουργούν ως «αντικίνητρο» για τις βιομηχανίες για επενδύσεις χαμηλών εκπομπών αερίων.

Συζητήθηκε εκτενώς το μέτρο του back loading, της προσωρινής δηλαδή απόσυρσης 900 εκατ. δικαιωμάτων την 3ετία 2013, 2014, 2015 και μεταφορά τους στο τέλος της περιόδου 2019, 2020 και ότι είναι επιβεβλημένη η υιοθέτησή του για την «επιβίωση» του EU-ETS.

* Η σύνδεση μεταξύ των διαφορετικών Emissions Trading Schemes ανά τον κόσμο για τη δημιουργία μιας διεθνούς αγοράς άνθρακα.

Μετά από πολύμηνες διαβουλεύσεις στις 16 Απριλίου το Ευρωκοινοβούλιο με ψήφους 334 κατά και 315 υπέρ (αποχή 60) απέρριψε την πρόταση του back loading, εγείροντας ερωτήματα σχετικά με την επιβίωσή του EU-ETS και οδηγώντας τις τιμές των δικαιωμάτων εκπομπής σε νέα ιστορικά χαμηλά.

Να σημειωθεί ότι αμέσως μετά την ψηφοφορία, οι τιμές των δικαιωμάτων μειώθηκαν περίπου 40%, έφτασαν στα 2,63 ευρώ ανά τόνο. Ενα από τα βασικά επιχειρήματα αυτών που αντετίθεντο στο σχέδιο είναι ότι η υλοποίησή του θα προκαλούσε αύξηση στις τιμές της ενέργειας.

Να σημειωθεί ότι ο Σύνδεσμος Ελλήνων Βιομηχάνων ΣΕΒ και άλλοι αντίστοιχοι ευρωπαϊκοί σύνδεσμοι είχαν επίσης εκδηλώσει την πλήρη αντίθεσή τους στο μέτρο αυτό.

Στις 19 Ιουνίου 2013, η Επιτροπή Περιβάλλοντος του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ψήφισε, υπέρ μίας τροποποιημένης έκδοσης του σχεδίου back loading, η οποία επικυρώθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο

Στις τροποποιήσεις προβλέπεται ότι αυτή θα είναι η πρώτη και τελευταία παρέμβαση στο σύστημα, καθώς και ότι ορισμένες βιομηχανίες θα τύχουν ευνοϊκότερης μεταχείρισης προκειμένου να διασφαλιστεί ότι δεν θα «εγκαταλείψουν» την Ευρωπαϊκή Ενωση για να αποφύγουν τις υψηλότερες τιμές των δικαιωμάτων.

Το μέτρο του back loading υποστηρίζεται από τα μισά περίπου μέλη της ΕΕ (16 από τα 27), ενώ μεγάλες «ρυπογόνες» χώρες, όπως η Γερμανία δεν έχουν λάβει ξεκάθαρη θέση. Η Ελλάδα μαζί με την Κύπρο και την Πολωνία είναι οι τρεις χώρες που έχουν ψηφίσει ενάντια στο μέτρο του back loading.

Aναδημοσίευση από http://l.naftemporiki.gr/

ΙΟΥΛΙΑ ΖΑΦΟΛΙΑ - izaf@naftemporiki.gr