« Οι συγκεντρώσεις Αερίων Θερμοκηπίου στην ατμόσφαιρα, σημείωσαν νέο ρεκόρ »

greenhouse_gas1

Η ποσότητα των αερίων του θερμοκηπίου στην ατμόσφαιρα έκανε ένα νέο υψηλό ρεκόρ το 2012, συνεχίζοντας μια ανοδική και επιταχυνόμενη πορεία η οποία οδηγεί στην κλιματική αλλαγή και διαμορφώνει το μέλλον του πλανήτη μας για εκατοντάδες και χιλιάδες χρόνια.

Σύμφωνα με το Ετήσιο Δελτίο Αερίων Θερμοκηπίου του Παγκόσμιου Μετεωρολογικού Οργανισμού, προκύπτει ότι μεταξύ του 1990 και 2012 σημειώθηκε αύξηση 32% σε «παγίδευση» ακτινοβολίας λόγω του διοξειδίου του άνθρακα CO2 και άλλων μακρόβιων αερίων που εγκλωβίζουν τη θερμότητα όπως το μεθάνιο και το υποξείδιο του αζώτου.

Από τις εκπομπές ορυκτών καυσίμων, κυρίως το διοξείδιο του άνθρακα σχετίζεται (κατά 80%) με την προαναφερθείσα αύξηση. Η ατμοσφαιρική αύξηση των εκπομπών CO2 κατά το 2011-2012 ήταν υψηλότερη από το μέσο ρυθμό αύξησής της κατά τα τελευταία δέκα χρόνια, σύμφωνα πάλι με το Δελτίο Αερίων Θερμοκηπίου.

Από την αρχή της βιομηχανικής εποχής το 1750, η παγκόσμια μέση συγκέντρωση του CO2 στην ατμόσφαιρα έχει αυξηθεί κατά 41%, του μεθανίου κατά 160% και του υποξειδίου του αζώτου κατά 20%. Αυτό που συμβαίνει στην ατμόσφαιρα είναι απλά μέρος μιας πολύ ευρύτερης εικόνας. Μόνο περίπου το μισό του CO2 που εκπέμπεται από ανθρώπινες δραστηριότητες παγιδεύεται στην ατμόσφαιρα, ενώ το υπόλοιπο απορροφάται στη βιόσφαιρα και στους ωκεανούς.

«Οι παρατηρήσεις από το εκτεταμένο Παγκόσμιο Δίκτυο Παρακολούθησης Ατμόσφαιρας δείχνουν για μια ακόμη φορά πώς τα αέρια που εγκλωβίζουν τη θερμότητα από τις ανθρώπινες δραστηριότητες, έχουν αναστατώσει τη φυσική ισορροπία της ατμόσφαιράς και συμβάλλουν σημαντικά στην αλλαγή του κλίματος» δηλώνει ο κ. Jarraud, Γενικός Γραμματέας της WMO (Global Atmosphere Watch Programme). «Η Διακυβερνητική Επιτροπή για την Αλλαγή του Κλίματος (IPCC) στην πρόσφατη 5η Έκθεση Αξιολόγησής της, τόνισε ότι οι ατμοσφαιρικές συγκεντρώσεις διοξειδίου του άνθρακα, το μεθάνιο και το υποξείδιο του αζώτου έχουν αυξηθεί σε επίπεδα που δεν έχουν ξαναεμφανιστεί τα τελευταία 800.000 έτη», συμπληρώνει.

«Ως αποτέλεσμα αυτού, το κλίμα αλλάζει, ο καιρός είναι πιο ακραίος, φύλλα πάγου και παγόβουνα λιώνουν και η στάθμη της θάλασσας ανεβαίνει. Επιπλέον, σύμφωνα με την IPCC, αν δεν αλλάξουμε τακτική, έως το τέλος του αιώνα οι μέσες παγκόσμιες θερμοκρασίες μπορεί να είναι 4,6 βαθμούς υψηλότερες σε σχέση με τα προβιομηχανικά επίπεδα - και ακόμη υψηλότερες σε ορισμένα μέρη του κόσμου. Αυτό θα μπορούσε να έχει καταστροφικές συνέπειες», τόνισε.

«Για να περιορίσουμε την κλιματική αλλαγή απαιτούνται μεγάλες και συνεχείς μειώσεις των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου. Πρέπει να δράσουμε τώρα, αλλιώς θα θέσουμε σε κίνδυνο το μέλλον των παιδιών μας, των εγγονιών μας και πολλών μελλοντικών γενιών και ο χρόνος δεν είναι με το μέρος μας», πρόσθεσε ο κ. Jarraud.

Οι WMO εκθέσεις για τα Αέρια του Θερμοκηπίου, αναφέρονται στις ατμοσφαιρικές συγκεντρώσεις των αερίων του θερμοκηπίου και όχι στις εκπομπές. Οι εκπομπές αντιπροσωπεύουν ό, τι διοχετεύεται στην ατμόσφαιρα, ενώ οι συγκεντρώσεις αντιπροσωπεύουν ό, τι παραμένει στην ατμόσφαιρα μετά από ένα περίπλοκο σύστημα αλληλεπιδράσεων μεταξύ της ατμόσφαιρας, της βιόσφαιρας και των ωκεανών.

Διοξείδιο του άνθρακα (CO2) Το διοξείδιο του άνθρακα είναι το πιο σημαντικό αέριο του θερμοκηπίου που εκπέμπεται από ανθρώπινες δραστηριότητες, όπως η καύση ορυκτών καυσίμων και η αποψίλωση των δασών.

Σύμφωνα με το WMO Δελτίο Αερίων Θερμοκηπίου, σε παγκόσμια κλίμακα, η ποσότητα του CO2 στην ατμόσφαιρα έφτασε μέχρι τα 393,1 μέρη ανά εκατομμύριο το 2012, ή το 141% των επιπέδων της προ - βιομηχανικής εποχής των 278 μερών ανά εκατομμύριο.

Η ποσότητα του CO2 στην ατμόσφαιρα αυξήθηκε 2,2 μέρη ανά εκατομμύριο το 2011-2012 -πάνω δηλ. από το μέσο όρο των 2,02 μερών ανά εκατομμύριο ετησίως που σημειώνεται τα τελευταία 10 χρόνια- και έχει και τάση επιτάχυνσης.

Μηνιαίες παρατηρούμενες συγκεντρώσεις του CO2 στην ατμόσφαιρα ξεπέρασαν τα 400 μέρη ανά εκατομμύριο σε Παγκόσμιους Σταθμούς Παρακολούθησης της Ατμόσφαιρας στην Αρκτική, κατά τη διάρκεια του 2012. Κατά τη διάρκεια του 2013, ωριαίες και ημερήσιες συγκεντρώσεις ξεπέρασαν το όριο σε άλλα μέρη του κόσμου, συμπεριλαμβανομένου του παλαιότερου σταθμού συνεχής ατμοσφαιρικής μέτρησης παγκοσμίως (περιοχή Mauna Loa στη Χαβάη), ο οποίος θεωρείται ευρέως ως τόπος αναφοράς στην Παγκόσμια Παρακολούθηση Ατμόσφαιρας. Συγκεντρώσεις του CO2 υπόκεινται σε εποχιακές και τοπικές διακυμάνσεις. Με το σημερινό ρυθμό αύξησης, η παγκόσμια μέση ετήσια συγκέντρωση του CO2 φαίνεται ότι θα ξεπεράσει το όριο των 400 μερών ανά εκατομμύριο το 2015 ή το 2016.

Το CO2 εγκλωβίζεται στην ατμόσφαιρα για εκατοντάδες αν όχι χιλιάδες χρόνια και καθορίζει την παγκόσμια μέση αύξηση της θερμοκρασίας στην επιφάνεια της γης μέχρι τα τέλη του 21ου αιώνα και μετέπειτα. Η κλιματική αλλαγή θα «επιμείνει» για αιώνες, ακόμη και αν οι εκπομπές CO2 σταματούσαν άμεσα.

Το μεθάνιο (CH4)

Το μεθάνιο είναι το δεύτερο πιο σημαντικό μακρόβιο αέριο του θερμοκηπίου. Περίπου το 40% του μεθανίου που εκπέμπεται στην ατμόσφαιρα προέρχεται από φυσικές πηγές (π.χ., υγρότοποι και τερμίτες) και περίπου το 60% προέρχεται από ανθρώπινες δραστηριότητες όπως η κτηνοτροφία, η γεωργία ρυζιού, η εκμετάλλευση των ορυκτών καυσίμων, καύση βιομάζας και χώροι υγειονομικής ταφής.

Το ατμοσφαιρικό μεθάνιο σημείωσε νέα υψηλά επίπεδα της τάξεως περίπου των 1819 μερών ανά δισεκατομμύριο (ppb) το 2012, ή αλλιώς 260% των προ-βιομηχανικών επιπέδων, λόγω των αυξημένων εκπομπών από ανθρωπογενείς πηγές. Από το 2007, το ατμοσφαιρικό μεθάνιο άρχισε να αυξάνεται και πάλι μετά από μια προσωρινή περίοδο πτώσης.

Σε ένα ειδικό ένθετο για το μεθάνιο, το δελτίο αναφέρει ότι δεν έχει ακόμη σημειωθεί μια μετρήσιμη αύξηση του μεθανίου της Αρκτικής εξ’ αιτίας της τήξης των πάγων και των υδριτών. Επίσης αναφέρει ότι η αύξηση του μέσου παγκόσμιου επιπέδου μεθανίου σχετίστηκε περισσότερο με την αύξηση των εκπομπών στην τροπική ζώνη και στο μεσαίο γεωγραφικό πλάτος στο Βόρειο Ημισφαίριο. Ο καταλογισμός αυτής της αύξησης σε ανθρωπογενείς ή φυσικές πηγές απαιτεί καλύτερη κάλυψη και πιο εξειδικευμένες και επισταμένες παρατηρήσεις της ατμόσφαιρας, οι οποίες δεν είναι διαθέσιμες επί του παρόντος.

Υποξείδιο του αζώτου (N2O)

Το υποξείδιο του αζώτου εκπέμπεται στην ατμόσφαιρα από φυσικές (περίπου 60%) και από ανθρωπογενείς πηγές (περίπου 40%), συμπεριλαμβανομένων των ωκεανών, του εδάφους, της καύσης της βιομάζας, τη χρήση λιπασμάτων, καθώς και διάφορων βιομηχανικών διαδικασιών. Η ατμοσφαιρική του συγκέντρωση το 2012 ήταν περίπου 325.1 μέρη ανά δισεκατομμύριο, το οποίο είναι 0,9 μέρη ανά δισεκατομμύριο παραπάνω από το προηγούμενο έτος και 120% των επιπέδων της προ-βιομηχανικής εποχής. Η επίπτωσή του στο κλίμα, σε μια περίοδο 100 ετών, είναι 298 φορές μεγαλύτερη από την επίπτωση ίσων εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα για το ίδιο διάστημα. Διαδραματίζει επίσης έναν σημαντικό ρόλο στην καταστροφή της στοιβάδας του στρατοσφαιρικού όζοντος το οποίο μας προστατεύει από τις βλαβερές υπεριώδεις ακτίνες του ήλιου.

Άλλα αέρια του θερμοκηπίου

 

Γράφημα 3: Γραμμομοριακό κλάσμα παγκόσμιου Μ.Ο. διοξείδιου του άνθρακα CO2 (α) και ο ρυθμός αύξησής του (β) από το 1984 έως το 2012. Ετήσιοι Μ.Ο. ρυθμών αύξησης φαίνονται σαν στήλες στο (β).
Γράφημα 4: Γραμμομοριακό κλάσμα παγκόσμιου Μ.Ο. μεθανίου CH4 (α) και ο ρυθμός αύξησής του (β) από το 1984 έως το 2012. Ετήσιοι Μ.Ο. ρυθμών αύξησης φαίνονται σαν στήλες στο (β).
Γράφημα 5: Γραμμομοριακό κλάσμα παγκόσμιου Μ.Ο. N2O (α) και ο ρυθμός αύξησής του (β) από το 1980 έως το 2012. Ετήσιοι Μ.Ο. ρυθμών αύξησης φαίνονται σαν στήλες στο (β).

 

Το 2012 η συνολική ακτινοβολία που «παγιδεύτηκε» στην ατμόσφαιρα εξαιτίας των μακρόβιων αερίων του θερμοκηπίου, αντιστοιχεί σε ισοδύναμη συγκέντρωση CO2 475,6 μερών ανά εκατομμύριο, σε σύγκριση με τα 473,0 μέρη ανά εκατομμύριο το 2011. Άλλα μακρόβια αέρια του θερμοκηπίου περιλαμβάνουν τους καταστροφικούς για το όζον χλωροφθοράνθρακες (CFC), καθώς και τους υδροχλωροφθοράνθρακες (HCFC) και τους υδροφθοράνθρακες (HFC), οι οποίοι αυξάνονται με σχετικά ταχείς ρυθμούς.

 

Μετάφραση από http://www.wmo.int